Thái cực quyền yếu nghĩa

Tác giả: Trần Tử Minh (truyền nhân Trần gia Thái cực quyền đời thứ 9)

Biên dịch: Mr Nguyễn Hoàng Quân

Thân: Quyền nghệ tuy là tiểu đạo, nhưng từ đầu tới cuối đều từ cái nhỏ để thấy cái lớn, nên khi học tập không được đùa cợt. Thân thể tất cần lấy ngay thẳng (đoan chính) làm cơ bản. Khi thân đã đoan chính, thì vô bất đoan chính! Đại thể chính thì tiểu thể đều chính, huống hồ môn nghệ này toàn là dĩ tâm vận thủ, dĩ thủ lĩnh trửu, dĩ trửu lĩnh kiên, dĩ kiên lĩnh thân. Luận về toàn thể, thì tâm lĩnh thủ; Luận về vận dụng, thì thủ lĩnh thân, thân tuy hữu thời ỷ tà, mà trong ỷ tà, tự ngụ trung chính, không được lấy biểu diện, mà mất pháp đại trung chí chính, có thể tuân quy đạo củ, mà không mất chi tiết, thì tự nhiên hợp phách.

Tâm: Tâm là chủ của thân. Khi tâm động thì toàn thân nghe theo mệnh lệnh. Nếu thân không tuân theo quy củ, cần xem xét việc kiểm soát cơ thể. Mạnh Tử viết: “Xuất nhập vô thời, mạc tri kỳ hương giả duy tâm chi vị dư”. Lại viết: “Nhất nhân tuy thính chi, nhất tâm dĩ vi hữu hồng hộc tướng chí, khả kiến nhân chi hữu tâm, đan thị kỳ thao dữ bất thao nhĩ, năng thao thì tâm thần nội liễm”, cố túc dung trọng, thủ dung cung, đầu dung trực, mục dung túc, mọi bộ phận của cơ thể đều đạt trung, đều do tâm. Nếu không luyện tập thì tâm ở bên ngoài, nên nhìn mà không thấy, nghe mà không rõ, ăn không biết vị, mọi hành vi đều ở bên ngoài, là do tâm bất tại. Việc học quyền, đa số là truyền miệng, tài liệu rất ít, nên khi được truyền thụ, cần lưu tâm nghe nhớ, việc văn sự võ bị, người không lưu tâm thường cho là hai việc, mà không biết kì thực bản chất là một, hình tích ngoại diện động tịnh và tinh thần bên trong tịnh táo, đều do tâm ninh tịnh hay không. Nếu tâm ninh tịnh, thì động tác của chân tay, đều được cơ trí tự nhiên, mà thỏa đáng, không bị tổn hại, tồn ở trong. Nếu tế tâm thể hội, thì không khó thăng đường nhập thất, việc đạt được xa hay gần là do bản thân, từng bước tiến lên, không dừng lại, dụng tâm tư trí lực của ta, cùng với lý luyện quyền cao viễn tinh vi, nhất chí ngưng thần, tinh tiến không ngừng, tầng lớp cong thẳng, đều có thể đạt tới cùng, tức chỗ khó của thân, đều có thể dụng tâm đạt tới, không ngoài việc dụng tâm. Nên người học quyền, đều cần luyện tâm. Thế nhân đều cho rằng quyền là mạt nghệ, khi học tập, thường thường tham gia cho vui, hoặc lười biếng sợ khổ, nên khó học thành. Cho nên trước khi tập luyện, cần chuẩn bị tinh thần, khiến tâm thanh tịnh, không vướng mắc. Sau đó tập luyện, bình tâm tịnh khí, thượng thể tự nhiên linh động, hạ thể tự nhiên ổn trọng, theo đại cơ qua lại, vận thân ta bế hợp, y nhiên nhất thái cực nguyên khí, chu sơ vô gian, học tập một lượt, bình kỳ khí tức, tất sử hình tích vận động của tứ chi vẫn hồn nhiên quy về vô hình, mới là chuẩn của vệc học quyền.

Lý: Luyện quyền đa số không giảng lý, bất giảng lý nhưng luận huyết khí, nên không nghi ngờ rằng nhiều người tập bị thành ngạnh quyền. Cho nên luyện quyền quý tại việc trước tiên giảng lý, thuận theo tính tự nhiên, hành theo thế đương nhiên, hợp với nhân tâm cố nhiên, mà nhiên cứu sâu chỗ dĩ nhiên của thế. Như vậy sẽ không khiến cho người tập bị mờ mịt. Vận động khai – hợp, động – tĩnh, khi bắt đầu cần cố gắng, lâu ngày thành tự nhiên, tích lũy lâu dài thành tinh (tinh nhiên), tiếp theo bừng tỉnh (hoảng nhiên), cuối cùng là thông suốt (khoát nhiên), đạt tới dồi dào (áng nhiên), túy nhiên, mà quay về hồn nhiên. Kỳ thực, việc dụng công luyện quyền không phải là nghịch, mà đều là hợp với tính bản nhiên.

(Còn nữa)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *